Hahnemann ve Homeopatinin Tarihi

Hahnemann kimdir?

Samuel Hahnemann 10 Nisan 1755’te Almanya’nın Meissen kentinde doğdu. Babası ünlü Meissen porselen fabrikasında porselen ressamıydı. Ailenin maddi durumu iyi değildi ama Samuel’in zekâsı erkenden fark edildi. Öğretmenlerinin desteğiyle Meissen’in seçkin okulu St. Afra’da okudu. Bazı dönemler okul ücreti bile ondan alınmadı.

Dil ustası: Ana dili Almancanın yanında Latince, Yunanca, İngilizce, Fransızca ve İtalyanca başta olmak üzere birçok dil biliyordu. İbranice ve Arapça da öğrendi. Öğrencilik yıllarında masraflarını dil dersleri vererek ve çeviri yaparak karşıladı.

Hekim: Leipzig’de tıp okudu, Viyana’da dönemin tanınmış hekimi Joseph von Quarin’in yanında klinik deneyim kazandı. Ardından Transilvanya’da (bugünkü Sibiu) Baron von Brukenthal’in hem hekimliğini hem de kütüphaneciliğini yaptı. 1779’da Erlangen Üniversitesi’nden tıp doktoru olarak mezun oldu.

Kimyager: Kimya, Hahnemann’ın en güçlü olduğu alanlardan biriydi:

• Arsenik zehirlenmesi (1786): Arsenik zehirlenmesi ve tespiti üzerine kapsamlı bir eser yazdı.

• Şarap testi: Şarapta kurşun hilesini ortaya çıkaran bir test geliştirdi.

• Suda çözünen cıva: Kendi adıyla anılan bir cıva preparatı hazırladı.

• Eczacılık sözlüğü: Eczacılar için kapsamlı bir sözlük yazdı.

Döneminin kimya çevrelerinde saygı duyulan bir isimdi.

İnsancıl bir hekim: Temiz hava, beslenme ve hijyenin sağlıktaki önemini savundu. Akıl hastalarına zincir ve cezayla davranıldığı bir dönemde, 1792’de akıl hastası bir hastasını sabırla ve insanca bir yaklaşımla tedavi etti. Bu tutumuyla zamanının çok ötesindeydi.

Hekimliği bırakan hekim

O dönemin tıbbı kan alma, kusturma ve ağır ilaç karışımlarına dayanıyordu. Hahnemann bu yöntemlerin hastaya çoğu zaman zarar verdiğini düşündü ve hekimliği büyük ölçüde bıraktı. Kalabalık ailesinin (on bir çocuğu vardı) geçimini kimya ve tıp kitapları çevirerek sağladı. Bu çevirilerin bir kısmına kendi notlarını ve eleştirilerini de ekledi.

Her şeyi başlatan deney: kınakına

1790’da İskoç hekim William Cullen’ın materia medica kitabını çevirirken bir açıklamaya takıldı. Cullen, sıtmada kullanılan kınakına kabuğunun etkisini midedeki “tonik” etkisine bağlıyordu.

Hahnemann bu açıklamayı yetersiz buldu ve kınakınayı sağlıklıyken kendisi aldı. Sonuçta sıtmayı andıran belirtiler yaşadığını not etti. Buradan şu soruyu çıkardı: Bir madde sağlıklı insanda hangi belirtileri oluşturuyorsa, hasta insanda benzer belirtileri iyileştirebilir mi?

“Benzer benzeri iyileştirir”

Hahnemann bu fikri 1796’da Hufeland’ın tıp dergisinde yayımladığı bir makaleyle ortaya koydu. Makalenin konusu, ilaçların iyileştirici güçlerini saptamak için yeni bir ilkeydi. Bu makale çoğu zaman homeopatinin doğuşu kabul edilir.

“Homöopathie” kelimesini ilk kez 1807’de kullandı. Kelime Yunanca homoios (benzer) ve pathos (acı, hastalık) sözcüklerinden gelir.

Hayat boyu süren çalışma

• Proving (ilaç denemeleri): Maddeleri kendisi, ailesi ve öğrencileri üzerinde sistemli olarak denedi, ortaya çıkan belirtileri tek tek kaydetti.

• Organon (1810): Homeopatinin temel kitabı. Hayatı boyunca altı kez gözden geçirdi. Kapak sayfasındaki slogan “Aude sapere”, yani “Bilmeye cesaret et” idi. Altıncı baskıyı 1842’de bitirdi ama bu baskı ancak 1921’de yayımlanabildi.

• Materia Medica Pura (1811–1821): Remedi denemelerinin sonuçlarını topladığı altı ciltlik eser.

• Kronik Hastalıklar (1828): Uzun süren hastalıklara yaklaşımını ve “miazma” kuramını anlattığı eser.

Fikirleri döneminin eczacıları ve hekimleriyle ciddi çatışmalara yol açtı. 1821’de Leipzig’den ayrılıp Köthen Dükü’nün himayesine yerleşti.

Paris yılları

1835’te kendisinden çok genç, sanatçı Mélanie d’Hervilly ile evlendi ve Paris’e taşındı. Seksenli yaşlarına rağmen orada yoğun bir hasta pratiği sürdürdü. Mélanie de homeopatiyi öğrenerek pratiğine eşlik etti. Hahnemann 2 Temmuz 1843’te Paris’te, 88 yaşında öldü.

Homeopati dünyaya yayılıyor

• Amerika: Constantine Hering, 1830’larda homeopatiyi Amerika’da yaygınlaştırdı. 1848’de Philadelphia’da açılan homeopati tıp okulunun kurucuları arasındaydı. Yüzyılın sonuna doğru James Tyler Kent’in repertoryumu ve felsefe dersleri klasik homeopatinin temel kaynakları arasına girdi.

• İngiltere: Frederic Quin 1844’te İngiliz Homeopati Derneği’ni, 1849’da Londra Homeopati Hastanesi’ni kurdu.

• Düşüş ve yeniden canlanma: 20. yüzyılın başında homeopati okulları özellikle ABD’de hızla kapandı. 1970’lerden itibaren yeniden ilgi gördü. George Vithoulkas’ın öğretileri klasik homeopatinin yeniden canlanmasında öne çıkan isimlerden oldu.